Osierocony kociak. Co zrobić, gdy znajdziesz kociego oseska?
W sezonie kociakowym można natknąć się nie tylko na kilkumiesięczne kocięta, ale także na kilku- czy kilkunastodniowe kocie oseski. Takie maluszki są niesamodzielne i powinny być jeszcze ze swoją kocią matką. Niestety, rzeczywistość jest brutalna, bywa że są odbierane kotce i porzucane przez człowieka bądź gubione podczas przenoszenia przez kotkę czy osierocone. Taki mały, osierocony kociak, który jeszcze nie widzi lub dopiero co otworzył oczy, jest zupełnie nieporadny i niesamodzielny. Często bywa wychłodzony i zazwyczaj głośno i przeraźliwie miauczy, wzywając matkę. Co robić, gdy znajdziesz kociego oseska? Poniżej instrukcja krok po kroku.
Znalezienie kilku- czy kilkunastodniowego kociego oseska to sytuacja, która wywołuje ogromne emocje. Osierocony kociak czy kociak, który został porzucony jest delikatny, wrażliwy na wychłodzenie lub przegrzanie i odwodnienie. Wymaga pilnej interwencji i specjalistycznej opieki. Co jednak może zrobić osoba, która nie ma wiedzy ani doświadczenia, jak zajmować się takimi małymi kociętami? Wyjaśniamy.
Przy czym ten artykuł dotyczy wyłącznie nowo narodzonych i bardzo małych kociąt, które nie jedzą jeszcze samodzielnie i są całkowicie zależne od kociej matki. Jeśli znalazłeś starszego kociaka, który samodzielnie porusza się i je, przeczytaj nasz poradnik Znaleziony kociak – co robić?
Sprawdź, czy kociak na pewno został porzucony lub osierocony?
Pierwszą kwestią jest właściwa ocena sytuacji. Bowiem nie każdy samotnie leżący koci osesek jest sierotą. Zatem w pierwszej kolejności należy dokładnie rozejrzeć się w najbliższej okolicy, aby sprawdzić czy w pobliżu nie ma kociej matki.
Czasem zdarza się, że kotka szuka nowej bezpieczniejszej kryjówki i przenosi kocięta. Jeśli coś ją wystraszy, może zgubić przenoszonego malucha. Być może jest więc w pobliżu i czeka tylko na okazję, aby po niego wrócić. Kotka może też szukać pożywienia lub obserwować okolicę z bezpiecznej odległości. Zatem jeżeli miejsce jest spokojne i nie zagraża życiu malucha, najlepiej oddalić się na pewną odległość i przez jakiś czas obserwować sytuację, żeby sprawdzić czy nie pojawi się kocia matka oseska.
Jednakże w pewnych sytuacjach konieczna jest pilna interwencja. Przykładowo wtedy, gdy:
- koci osesek znajduje się tuż przy ruchliwej drodze,
- grozi mu atak psa lub innych zwierząt,
- leży w pełnym słońcu lub podczas silnego deszczu,
- jest ranny, wychłodzony albo wyraźnie osłabiony,
- mimo obserwacji, kocia matka nie wraca przez dłuższy czas.
Jeśli trzeba zabrać oseska – zanim nakarmisz, najpierw go ogrzej
W przypadku, kiedy interwencja okazuje się niezbędna, najważniejszą zasadą, od której należy zacząć opiekę nad kocim oseskiem jest ogrzanie maluszka. Mimo, że kocię głośno miauczy i na pewno jest głodne, pamiętaj o tym, że zanim nakarmisz malucha, najpierw trzeba go ogrzać.
Pamiętaj, nigdy nie podawaj preparatu mlekozastępczego wychłodzonemu kociakowi! Najpierw ogrzej kociego oseska.
Organizm kociego noworodka nie jest w stanie prawidłowo trawić pokarmu, jeśli temperatura ciała jest zbyt niska. Dlatego najpierw należy zapewnić maluszkowi ciepło. Można np. owinąć go w miękki kocyk i umieścić przy termoforze lub butelce z ciepłą (nie gorącą) wodą, zabezpieczonej ręcznikiem. Dopiero po ogrzaniu można podejmować kolejne działania.
Latem, w czasie upałów koci osesek, który leży przez jakiś czas w pełnym słońcu, może być z kolei przegrzany i odwodniony. Szczególnie odwodnienie jest bardzo niebezpieczne dla tak małych kociąt, dlatego w takiej sytuacji trzeba jak najszybciej zanieść kociaka do lecznicy weterynaryjnej.
Jakie masz możliwości pomocy osieroconemu kociakowi?
Po zabezpieczeniu malucha warto spokojnie zastanowić się nad dalszym postępowaniem. Nie istnieje jedno uniwersalne rozwiązanie dobre dla wszystkich i w każdej sytuacji. Wiele zależy od dokładnego wieku oraz stanu zdrowotnego kociaka, twoich możliwości i tego czy znajdzie się odpowiednia osoba czy fundacja, która zdecyduje się pomóc.
W każdym razie, do wyboru masz trzy możliwości. Możesz poszukać fundacji lub osoby doświadczonej w odkarmianiu kocich osesków i poprosić o pomoc. Jak również możesz podjąć się samodzielnego odchowania kociaka. W przypadku tzw. ślepych miotów – czyli nowonarodzonych kociąt, które mają jeszcze zamknięte oczy – polskie prawo dopuszcza także możliwość eutanazji. Jest to jeden z humanitarnych sposobów walki z kocią bezdomnością. I chociaż to bardzo trudna decyzja, czasami bywa najlepsza.
1. Poszukaj fundacji lub domu tymczasowego
To najlepsze rozwiązanie dla większości osób. Bowiem opieka nad kocim oseskiem wymaga regularnego karmienia, stałej obserwacji i zapewnienia odpowiednich warunków. Warto pamiętać, że kociego maluszka trzeba karmić co kilka godzin (w tym również w nocy) oraz wspomagać w wydalaniu. A także regularnie ważyć, monitorować stan zdrowia i pielęgnować, dbając o czystość. To naprawdę bardzo duża odpowiedzialność. Dla kogoś, kto nie ma doświadczenia, opieka nad kocim oseskiem może okazać się zbyt wymagająca. Zaś dodatkowo niedoświadczona osoba może łatwo popełnić błędy, które mogą kosztować malucha życie.
Z kolei fundacje i domy tymczasowe zazwyczaj mają doświadczenie w odchowywaniu kocich noworodków oraz wiedzę, jak postępować w przypadku problemów zdrowotnych. Często dysponują także odpowiednim sprzętem, nie tylko butelkami i specjalnym mlekiem do karmienia, ale również np. inkubatorem, w którym można zapewnić kociemu maluszkowi optymalne warunki. Jeżeli wiesz organizacji zajmującej się kotami, która ma doświadczenie również w pomocy osieroconym kocim maluchom, skontaktuj się z nią jak najszybciej.
2. Samodzielnie odchowaj malucha
Nie zawsze uda się znaleźć miejsce w fundacji. W takiej sytuacji możesz podjąć decyzję o samodzielnym odchowaniu osieroconego kociaka.
Tak, jak już wspomnieliśmy, to ogromna odpowiedzialność. Jednak przy odpowiedniej wiedzy i współpracy z kimś doświadczonym, kogo można poprosić o poradę w konkretnej sytuacji oraz z lekarzem weterynarii wielu osobom udaje się uratować życie kocich osesków i odkarmić maluchy.
W kolejnym poradniku przekażemy krok po kroku, jak prawidłowo opiekować się kocim oseskiem – jak go karmić, utrzymywać jego temperaturę, dbać o higienę i rozpoznawać objawy wymagające pilnej pomocy weterynaryjnej.
3. Eutanazja tzw. ślepego miotu
To temat bardzo trudny i budzący wiele emocji.
Polskie przepisy dopuszczają możliwość humanitarnej eutanazji ślepych miotów wykonywanej przez lekarza weterynarii. Przy czym ślepym miotem określa się nowonarodzone kocięta, które nie otworzyły jeszcze oczu. Czyli teoretycznie od czasu urodzenia do około 10–14 dnia życia. W praktyce jednak najczęściej poddaje się eutanazji kocięta bezpośrednio po porodzie lub mające kilka dni. Bowiem dokładny czas, kiedy zaczynają otwierać się kociętom oczy jest indywidualny. Jak również, z każdym dniem życia koci maluszek ma większe szanse na przeżycie jeśli został z przyczyn losowych bez matki.
Decyzję o eutanazji należy poważnie rozważyć zwłaszcza wtedy, gdy koci osesek jest w ciężkim stanie (np. był długi czas bez matki), ma widoczne wady rozwojowe lub jest ranny. Jak również wówczas, kiedy nie ma realnej możliwości zapewnienia mu odpowiedniej opieki. W takich sytuacjach humanitarna eutanazja bywa najlepszym lub jedynym rozwiązaniem.
To bardzo trudna decyzja i każda sytuacja wymaga indywidualnej oceny lekarza weterynarii. Przed podjęciem ostatecznej decyzji warto skonsultować się z fundacją lub organizacją zajmującą się pomocą kotom. Wiele z nich popiera eutanazje ślepych miotów i wesprze w podjęciu odpowiedzialnej decyzji. Bowiem w realiach ogromnej skali kociej bezdomności czasami bywa to naprawdę najlepsze rozwiązanie.
Pamiętaj, każda minuta może mieć znaczenie
Najważniejsze jest zachowanie spokoju i działanie według właściwej kolejności. Najpierw oceń sytuację i upewnij się, że kociak rzeczywiście jest osierocony i faktycznie potrzebuje pomocy. Jeśli rzeczywiście jest sam, bez kociej matki, powinieneś go zabrać. Ogrzej go, a następnie jak najszybciej skontaktuj się z lekarzem weterynarii lub organizacją pomagającą kotom.
Jeżeli zdecydujesz się samodzielnie ratować malucha, wkrótce opublikujemy kolejny poradnik: Jak odchować kociego oseska? Karmienie i opieka krok po kroku, w którym szczegółowo opiszemy wszystkie etapy opieki nad najmłodszymi kociętami.